Adet Ağrısı (Dismenore) Nasıl Hissedilir?

Adet ağrısı (dismenore), birçok kadının adet döneminde yaşadığı ve günlük yaşam kalitesini etkileyebilen yaygın bir durumdur. Ağrının şiddeti kişiden kişiye değişebilir; bazı kadınlar hafif rahatsızlık hissederken, bazıları için bu dönem oldukça zorlayıcı geçebilir.

En sık hissedilen belirtiler şunlardır:

• Alt karın bölgesinde veya belde kramp tarzı ağrılar
• Bulantı ve kusma
• İshal veya bağırsak alışkanlıklarında değişiklik
• Baş ağrısı ve halsizlik
• Şiddetli ağrıya eşlik eden uyku problemleri

Ağrı özellikle adet kanamasının ilk 1–2 gününde daha belirgin olabilir ve bazı kadınlarda günlük aktiviteleri kısıtlayacak düzeye ulaşabilir.

Adet Ağrısı Ne Kadar Yaygındır?

Adet döneminden hemen önce ya da adet sırasında ağrı hissetmek oldukça yaygındır. Adet gören kadınların yarısından fazlası, her ay ortalama 1–2 gün süren adet ağrıları yaşar.

Bu ağrılar çoğu zaman hafif ya da orta şiddette olsa da, bazı kadınlarda okul veya iş hayatını aksatacak düzeye ulaşabilir.

Adet Ağrısı Neden Olur?

Adet döneminde rahim, iç tabakasını (endometrium) dışarı atabilmek için kasılır. Bu kasılmalar, ağrının temel nedenidir.

Rahim ayrıca prostaglandin adı verilen doğal kimyasallar salgılar. Prostaglandin düzeyleri arttıkça rahim kasılmaları güçlenir ve buna bağlı olarak ağrı daha şiddetli hissedilebilir.

Ancak bazı durumlarda adet ağrısı yalnızca fizyolojik olmayabilir. Aşağıdaki tıbbi durumlar adet ağrısının daha şiddetli ve giderek artan bir hâl almasına neden olabilir:

• Endometriozis
• Yumurtalık kistleri
• Adenomiyozis
• Myomlar

Bu tür nedenlere bağlı adet ağrıları zamanla kötüleşme eğilimi gösterebilir.

Adet Ağrısı İçin Ne Zaman Doktora Gitmeliyim?

Adet ağrısı;

• Okul veya iş hayatınızı aksatıyorsa,
• Günlük aktivitelerinizi yapmanızı engelliyorsa,
• Her ay giderek daha şiddetli hâle geliyorsa,
• Alışılmış ağrılardan belirgin şekilde farklı hissediliyorsa

bir sağlık uzmanına başvurmak önemlidir. Bu durum, altta yatan bir jinekolojik hastalığın işareti olabilir.

Adet Ağrısı Nasıl Tedavi Edilir?

Adet ağrısının tedavisi, ağrının şiddetine ve nedenine göre planlanır. Hafif ve orta şiddette ağrılarda yaşam tarzı düzenlemeleri çoğu zaman yeterli olabilir.

Yardımcı olabilecek yöntemler şunlardır:

• Düzenli egzersiz yapmak
• Sıcak banyo almak
• Karın bölgesine sıcak su torbası uygulamak
• Adet döneminde yeterli ve kaliteli uyku uyumak

Ağrı kesiciler, adet kramplarını hafifletmede etkili olabilir. En iyi sonuç için ağrı kesicilere adet başlamadan 1–2 gün önce başlanması ve kanamanın ilk 2–3 günü boyunca devam edilmesi önerilir.

Doğum kontrol hapları gibi hormonal tedaviler de bazı kadınlarda adet ağrısını belirgin şekilde azaltabilir.

Eğer ilaç tedavilerine rağmen ağrı kontrol altına alınamıyorsa veya endometriozis, miyom gibi altta yatan bir tıbbi durum varsa, farklı tedavi yaklaşımlarının değerlendirilmesi gerekebilir.

Ağrı kesiciler ve hormonal tedaviler adet kanamasını azaltıyor, bu durum zararlı mıdır?

Hayır, bu durum normaldir ve geçicidir. Adet kanamasının azalmasının sebebi ağrı kesici ilaçların prostoglandin yapımını azaltması ve hormon tedavilerinin rahim iç tabakasını inceltmesidir. Adet döngüsü hakkında detaylı bilgiye  buradan ulaşabilirsiniz.

Adet Ağrısının Nedenini Bulmak İçin Hangi Testler Yapılır?

Adet ağrısının nedenini araştırmak için öncelikle ayrıntılı bir tıbbi öykü alınır ve belirtiler değerlendirilir.

Gerekli görülen durumlarda:

• Pelvik muayene
• Transvajinal veya abdominal ultrason

gibi tetkikler yapılabilir. Bu değerlendirmeler, adet ağrısına neden olabilecek yapısal veya hormonal sorunların saptanmasına yardımcı olur.